Tohumluk Sertifikasyon Laboratuvarı
Bitkisel
üretimde verimliliğin arttırılması, çevresel faktörlerin yanı sıra
modern tarım teknikleri ve kaliteli tohumlukların kullanılmasıyla
mümkün olmaktadır. Dünya’da olduğu gibi ülkemizde de tarımsal üretimde
sağlanan ilerlemelerde, verim ve kalite yönünden geliştirilen yeni
bitki çeşitlerinin ve kaliteli tohumluk kullanımının etkisi büyük
olmuştur.
Bitkisel üretimde, köy çeşitleri veya yerel
popülasyonlara nazaran ıslah edilmiş çeşitleri kullanmakla değişen
oranlarda verim artışı sağlandığı, bu artışın bazı durumlarda %100
oranında gerçekleşebildiği yapılan araştırmalarda ka-nıtlanmıştır.
Bu itibarla bitkisel üretimde verim ve kaliteyi arttırmayı gaye edinen
tarımsal politika ve stratejiler, tarımda mutlaka üstün nitelikli
çeşitlere ait sertifikalı veya kaliteli tohumluk ve benzeri çoğaltım
materyali kullanımı hedeflemelidir.
Yeni geliştirilen çeşitler, gerek bakanlığımızın ilgili diğer
birimleri, gerekse de özel sektör kuruluşları tarafından çoğaltılarak,
üreticilere ulaştırılmaktadır. Kamu kuruluşları, özel sektör için cazip
olmayan; buğday, arpa ve yem bitkileri gibi kendine döllenen bitkilerde
tohum üretimine ağırlık verirken, özel sektör tohumculuk kuruluşları da
mısır, ayçiçeği, hibrit patetes ve sebzelerde sertifikalı tohum
üretimine ağırlık vermektedir.
Hibrit tohum geliştirme teknolojileri yönüyle daha çok dışa bağımlı bir
yapı ile yapı ile faaliyet gösteren özel tohumculuk kuruluşları,
özellikle son yıllarda kendi geliştirdikleri çeşitlerin yanında,
araştırma enstitülerimizde ıslah edilen hibrit ve standart çeşitlere
de yer vermeye başlamışlardır.
Tohumluk analizleri. 31/10/2006 Tarih ve 5553 sayılı “Tohumculuk
Kanunu” ve buna ilişkin yönetmeliklerle belirlenen esaslar çerçevesinde
labora-tuvarımızda yapılmakta olup, analiz sonuçlarına göre
standartlar çerçevesinde belgeler verilmektedir.
Laboratuvarımızda tohumluklar üzerinde aşağıda yazılı bulunan analizler yapılmaktadır:
Tohumluk Kontrolü:
Özellikleri bilinen çeşitlere ait tohumlukları laboratuvar analizi ile
fiziksel ve biyolojik değerlerinin belirlenmesi işlemidir.
Tohumluk Sertifikasyonu:
Tohumlukların tarla ve laboratuvar kontrolleri sonucunda genetik,
fiziksel, biyolojik ve sağlıkla ilgili değerlerinin standartlara
uygunluğunun tesbit edilmesi ve bunun değerlendirilmesi işlemidir.
Tohumluk Fiziki Değeri:
Herhangi bir tohumluğun safiyeti, bin dane ağırlığı, hektolitre
ağırlığı, renk, koku, parlaklık ve rutubet oranı gibi özellikleridir.
Tohumluğun Biyolojik Değeri: Tohumluk olarak kullanılan çeşitlerin canlılığının, çimlenme yüzdesinin tesbit edilmesi işlemidir.
Çimlenme: Uygun ortamda, tohumdaki embriyonun yeni ve genç bir bitki meydana getirmek üzere yeniden büyümeye başlaması olayıdır.
Elit Tohumluk:
Yeni ıslah edilmiş veya geçmiş yıllarda ıslah edilmiş olamakla beraber
usulüne yugun olarak çeşit safiyeti muhafaza ve devam ettirilen
doğrudan doğruya ıslahçı tarafından kontrol edilen, orijinal tohumluğun
başlangıcı ve diğer sınıftaki tohumlukları kaynağı olan tohumluktur.
Orijinal tohumluk:
Elit tohumluktan veya kendisinde elde edilen, çeşit safiyetine devam
ettiren, araştırma, ıslah ve deneme kuruluşlarında veya bu kuruluşların
denetimi altında yetiştirilen tohumluktur.
Sertifikalı Tohumluk: Orijinal tohumluk veya kendisinden elde edilen , çeşit safiyetine devam ettiren tohumluktur.
Ham Tohumluk: Orijinal ve sertifikalı tohumluk sınıflarında üretilen, nihai sertifikalandırılmamış tohumluktur.
Laboratuvar Analizi:
Herhangi bir sınıf ve kademedeki tohumluğun laboratuvarlarda analiz
edilen numunelerin sahip olması gerekli standart değerlerinin yetkili
kişi ve kuruluşlar tarafından tesbit edilmesi işlemidir.
Bin Dane ağırlığı: Herhangi bir tohumun Bin adedinin kütlesinin gram cinsinde ifadesidir.
Hektolitre Ağırlığı: Herhangi bir tohumun 100 litresinin kg olarak ifadesidir.
